Wat deed minister Verdonk eigenlijk fout?
Net als ik hebt u natuurlijk ook naar het kamerdebat gekeken, afgelopen dinsdag. Het ging over het Nederlanderschap van mevrouw Ayaan Hirsi Magan, beter bekend onder haar valse naam Ayaan Hisi Ali. Minister Verdonk had uit de wet op het Nederlanderschap en uit de daarop gebaseerde jurisprudentie (uit 2005) van de Hoge Raad geconcludeerd dat mevrouw Magan het Nederlanderschap nimmer verkregen heeft, omdat zij valse personalia heeft opgegeven bij de aanvraag voor haar naturalisatie.
Ik ga er hierbij van uit dat de minister – net als ik als regelmatig krantenlezer – er niet eerder dan vorige week van op de hoogte was dat mevrouw Magan een valse identiteit heeft opgegeven. Ik heb geen reden om aan het woord van de minister daaromtrent te twijfelen.
De minister kreeg in de ochtend al enkele leden van het kabinet (waaronder haar partijgenoot Zalm en de minster-president) over zich heen, die haar openlijk afvielen. En tijdens het debat kreeg zij de hele kamer, met uitzondering van de voormalige minister Nawijn en de fractie van de LPF, over zich heen. Ook hebben veel VVD-prominenten haar voort, tijdens of na het kamerdebat openlijk laten vallen. En nu doen de media ook mee. Er is langzamerhand geen krant of ander medium meer te vinden waarin begrip getoond wordt voor haar standpunt.
Wat is er eigenlijk precies gebeurd? Mevrouw Verdonk heeft een (weliswaar summier, maar daar kom ik nog op terug) onderzoek laten doen naar de status van mevrouw Magan, en de minister heeft daaruit geconcludeerd, op basis van de wet en de jurisprudentie, dat mevrouw Magan het Nederlanderschap nooit verkregen heeft. De (politieke en persoonlijke) vrienden van mevrouw Magan waren verbijsterd.
En daar zit de kern van de zaak: De minister heeft de wet toegepast, zonder aanzien des persoons, terwijl de kamer - desnoods met terzijdestelling van wet en jurisprudentie - het Nederlanderschap voor mevrouw Magan begeert.
Er vond vervolgens een kamerdebat plaats waar we ons als Nederlanders voor moeten schamen. De hele kamer stond urenlang rechtertje en hoge-raadje te spelen, en de een wist nog beter dan de ander wat de Hoge Raad precies bedoeld had, en – nog kwalijker – dat de Hoge Raad ongetwijfeld een uitzondering had willen maken voor mevrouw Magan.
Dit hele debat werd van de zijde van de kamer gevoerd, niet gehinderd door enige juridische kennis of enig juridisch inzicht. Het absolute dieptepunt was het voorstel om, wanneer de minister inderdaad geen beleidsvrijheid heeft, de wet dan maar te wijzigen, teneinde mevrouw Magan het Nederlanderschap toch te kunnen verlenen en / of te laten behouden.
Om haar politieke huid te redden beloofde de minister diep in de nacht de motie uit te voeren, waarin haar gevraagd wordt een en ander nog eens zorgvuldig te heroverwegen. Dat gaat ze dus ook doen, en daarmee zal het bezwaar van de kamer weggenomen worden dat ze niet zorgvuldig gehandeld zou hebben. We moeten afwachten wat daar uit komt.
Maar de hetze tegen minister Verdonk is daarmee nog niet over. Minister Zalm moest perse na afloop van het debat voor de camera kwijt dat hij zich niet kan indenken dat de heroverweging tot hetzelfde resultaat zal leiden als het aanvankelijke standpunt. Hij wist – alweer niet gehinderd door enige juridische kennis - die uitkomst dus wel erg snel, terwijl hij de minister eerder juist had verweten een snelle beslissing genomen te hebben. Bovenden moest de heroverweging zorgvuldig zijn!
En verdere gevolgen zullen ook niet uitblijven: Mijn ochtendblad kopte vanochtend tenminste al: 'Hirsi Ali gered, dan wij ook'. Dat bleek een uitspraak te zijn van de Turkse familie waarop het arrest uit 2005 van de Hoge Raad betrekking had. De minister moet dat arrest blijkbaar zo gaan uitleggen, dat ook het gezin waar het betrekking op heeft er niet meer onder valt! En ongetwijfeld zullen zij niet de enigen zijn die op uw en mijn kosten het zoveelste proces gaan voeren om alsnog een Nederlands paspoort te krijgen.
Concluderend meen ik dat de grote verliezer van het debat op dinsdag niet minster Verdonk is, maar de democratie. We wensen blijkbaar in Nederland niet iedereen gelijk te behandelen, zoals artikel 1 van onze grondwet opdraagt. Voor vrienden van politici wil de politiek kennelijk andere regels gelden dan voor anderen. Gaan we dat artikel dan maar schrappen?
hasekamp on 05.18.06 @ 11:23 AM CET [link]